Baskijski

Baskijski jest językiem izolowanym: nie udało się wykazać jego pokrewieństwa z żadnym innym żywym językiem. Nie oznacza to, że pojawił się znikąd. Po prostu jego rodzinnego drzewa nie potrafimy dziś połączyć z innymi. To jeden z powodów, dla których tak fascynuje badaczy.

Przede wszystkim w Kraju Basków i części Nawarry na północy Hiszpanii, a także po francuskiej stronie granicy. Hiszpania ma wiele języków: obok kastylijskiego usłyszysz tu również kataloński czy galicyjski. Na tej stronie zaglądamy właśnie do baskijskiego zakątka.

Baskijski chętnie dokleja końcówki do wyrazów. Zamiast kilku osobnych słów można więc dostać jedno, które niesie sporo informacji. Ma też ergatywność — sposób oznaczania uczestników zdania, który działa inaczej niż znany nam z polskiego.

Na początek: kaixo, czyli „cześć”, i eskerrik asko — „dziękuję”. Zapis tx odpowiada dźwiękowi zbliżonemu do polskiego „cz”. W nazwach miejsc wypatruj też x, które często brzmi jak nasze „sz”. Już kilka takich wskazówek sprawia, że napisy stają się mniej tajemnicze.

Wspólny standard, euskara batua, zaczęto rozwijać w 1968 roku. Pomógł wprowadzać baskijski do szkół, mediów i urzędów ponad różnicami między dialektami. Bardzo stary język zyskał więc stosunkowo niedawno wspólną, nowoczesną formę.